Kecederaan ligamen medial (deltoid) pergelangan kaki ialah terseliuh atau koyakan pada ligamen kuat di bahagian dalam pergelangan kaki. Ia biasanya berlaku apabila kaki terpusing ke arah luar, dan mungkin berlaku bersama patah tulang.
Ligamen deltoid ialah jalur tisu keras yang lebar dan berbentuk kipas di bahagian dalam pergelangan kaki. Ia menyambungkan bonjolan tulang di bahagian dalam pergelangan kaki (maleolus medial) dengan tulang-tulang kaki, dan membantu menghalang pergelangan kaki daripada terguling ke dalam. Oleh sebab ia sangat kuat, ia jauh lebih jarang tercedera berbanding ligamen di bahagian luar pergelangan kaki. Kecederaan biasanya memerlukan daya yang lebih besar, lazimnya apabila kaki terpusing ke arah luar.
Disebabkan daya tersebut, kecederaan deltoid mungkin disertai kerosakan lain. Ini termasuk patah pada tulang pergelangan kaki atau tulang fibula, atau kecederaan pada sindesmosis (syndesmosis), iaitu ligamen yang menyambungkan dua tulang kaki bawah tepat di atas pergelangan kaki. Ini kadangkala dipanggil terseliuh pergelangan kaki tinggi (high ankle sprain). Kecederaan ini boleh menjejaskan kestabilan pergelangan kaki dan mungkin memerlukan pelan rawatan yang berbeza, jadi pemeriksaan awal adalah penting.
Doktor akan bertanya bagaimana kecederaan berlaku dan memeriksa pergelangan kaki, kaki dan bahagian bawah kaki. Ini termasuk memeriksa rasa sakit pada tulang apabila ditekan, bengkak dan sama ada anda boleh menampung berat badan.
Doktor menggunakan satu set pemeriksaan mudah yang dikenali sebagai peraturan buku lali Ottawa (Ottawa ankle rules) untuk menilai sama ada kecederaan tulang berkemungkinan berlaku. Ini termasuk rasa sakit apabila ditekan pada bahagian tertentu tulang pergelangan kaki dan kaki, serta sama ada anda boleh melangkah empat langkah. Jika patah tulang disyaki, X-ray akan diaturkan melalui rujukan.
Jika membantu, imbasan ultrabunyi boleh memeriksa ligamen deltoid serta tendon dan ligamen berdekatan untuk membantu menilai tahap kecederaan.
Jika pergelangan kaki kelihatan tidak stabil, kecederaan sindesmosis disyaki atau pemulihan lebih perlahan daripada jangkaan, MRI atau pendapat pakar ortopedik mungkin diaturkan melalui rujukan.
Pelan rawatan anda bergantung pada hasil penilaian. Berikut ialah pilihan yang paling kerap kami bincangkan.
Dalam beberapa hari pertama, rehat relatif, ais, mampatan dan meninggikan kaki mungkin membantu mengawal sakit dan bengkak. Tongkat ketiak atau but berjalan mungkin dinasihatkan untuk terseliuh yang lebih teruk.
Pendakap pergelangan kaki atau pita sokongan (taping) mungkin membantu menyokong bahagian dalam pergelangan kaki semasa anda kembali berjalan dan bersukan.
Ketahui lebih lanjut (Bahasa Inggeris)Program berperingkat memulihkan pergerakan, kekuatan dan keseimbangan, kemudian ditingkatkan kepada latihan berlari, melompat dan latihan khusus sukan. Ini ialah bahagian penting untuk mengurangkan risiko pergelangan kaki tercedera semula.
Ketahui lebih lanjut (Bahasa Inggeris)Setelah sakit dan bengkak awal reda, mobilisasi sendi secara manual mungkin membantu jika pergelangan kaki masih kaku.
Ketahui lebih lanjut (Bahasa Inggeris)Ubat tahan sakit biasa atau ubat antiradang, jika sesuai untuk anda, mungkin membantu pada peringkat awal.
Jika terdapat patah tulang, kecederaan sindesmosis atau pergelangan kaki yang tidak stabil, klinik akan merujuk anda ke klinik patah tulang atau pakar bedah ortopedik. Sesetengah kecederaan ini memerlukan balutan simen, but atau pembedahan.
Terseliuh pergelangan kaki medial sering mengambil masa lebih lama untuk pulih berbanding terseliuh di bahagian luar pergelangan kaki yang lebih biasa. Ramai orang dengan terseliuh ringan dapat berjalan seperti biasa dalam beberapa minggu, manakala terseliuh yang lebih teruk boleh mengambil masa beberapa bulan sebelum kembali sepenuhnya kepada sukan. Jika turut terdapat patah tulang atau kecederaan sindesmosis, pemulihan biasanya lebih lama dan mengikut pelan pakar. Tempoh masa berbeza-beza, dan melengkapkan program pemulihan mungkin membantu pergelangan kaki mendapatkan semula kekuatan dan keseimbangan.
Kebanyakan terseliuh pergelangan kaki menjejaskan bahagian luar pergelangan kaki, apabila kaki terguling ke dalam. Terseliuh medial menjejaskan bahagian dalam pergelangan kaki dan biasanya berlaku apabila kaki terpusing ke arah luar. Ia kurang biasa dan lebih kerap dikaitkan dengan patah tulang atau kecederaan sindesmosis, jadi ia dinilai dengan lebih teliti.
Tidak semua orang perlu. Doktor menggunakan hasil pemeriksaan, berdasarkan peraturan buku lali Ottawa, untuk menilai sama ada patah tulang berkemungkinan berlaku. Jika ya, X-ray akan diaturkan melalui rujukan. Kadangkala X-ray yang diambil semasa berdiri diperlukan untuk memastikan sendi pergelangan kaki stabil.
Terseliuh pergelangan kaki tinggi ialah kecederaan pada sindesmosis, iaitu ligamen yang memegang dua tulang kaki bawah bersama-sama tepat di atas pergelangan kaki. Ia sering berlaku akibat daya pusingan yang sama yang mencederakan ligamen deltoid. Ia cenderung mengambil masa lebih lama untuk pulih, dan sesetengah kes memerlukan pendapat pakar ortopedik.
Ini bergantung pada tahap keterukan kecederaan. Kembali bersukan biasanya dipertimbangkan apabila anda boleh berjalan, melompat sebelah kaki dan menukar arah tanpa sakit, dan kekuatan serta keseimbangan anda hampir sama dengan sebelah lagi. Kembali terlalu awal mungkin meningkatkan risiko pergelangan kaki tercedera semula, jadi doktor anda boleh membimbing setiap langkah.
Tidak. Inflexion Clinic ialah klinik GP swasta, jadi anda boleh membuat temujanji terus. Tempah dalam talian atau hubungi klinik di +65 8997 0659.
Doktor kami akan bertanya tentang sejarah kesihatan anda dengan teliti, memeriksa anda dan memberikan pelan yang jelas pada hari yang sama.